محمد تقي الأستر آبادي
ديباچه 13
شرح فصوص الحكمة
ابن سينا و مؤلف رسالة الفصوص فى الحكمة اطلاعاتى چند در اين مسأله ترجمه دكتر ابو القاسم پورحسيني رسالهء الفصوص بر حسب رأى مأخوذ از تعداد بيشمارى از دستنويسهائى كه متضمّن نام مؤلّف هستند و بنا بر تأييد قاطع اسماعيل الغازانى عالم قرن پانزدهم كه تفسيرى دربارهء اين رسالهء فلسفى ( عرفانى ) نگاشته منسوب به فارابى است . اين انتساب به وسيلهء دو ويراستار ) Editeur ( اروپائى اين متن يعنى ديتريچى Dieterict و هورتن Horton مشكوك شناخته نشده است . هورتن بدين نظر شائق است كه چنين بينديشيد كه قسمت آخر رسالهء الفصوص واجد نشانههائى از مساعى عهود لاحق است : و معتقد است كه اين قسمت از رسالات شامل آرائى است كه از مكتب غزالى نشأت گرفته است . اين مسأله بدين نحو مورد بحث قرار نگرفته و وضع آن ناشناخته بود تا زمانى كه م . ل . اشتراوس M . L . Straus به تأمّلى هر چند مغشوش در اين باره پرداخت ، اين محقق كشف كرد كه « رسالة في القوى الانسانيّة و ادراكاتها » ( كه در تسع رسائل ) به اسم ابن سينا انتشار يافته مشابه است با يك قسمت از رسالهء الفصوص . اشتراوس چنين انديشيد كه قسمت اخير اين رساله اثر فيلسوفى است متأخر « 1 » . عقيدهء م . ى . مدكور « 2 » و خانم ا . م . گواشن « 3 » كه مجزّى از نظرم . اشتراوس
--> ( 1 ) - صفحه 116 مجلهء « دنياى شرقى » شماره 3 . اشتروس در اين مقاله اشارهاى مبسوط بدين كشف خود كرده است . ( 2 ) - صفحه 123 كتاب « مقام فارابى در مكتب فلسفى اسلام » پاريس 1934 . ( 3 ) - صفحه 23 كتاب « فرق ماهيت و وجود بر حسب رأى ابن سينا » پاريس 1937 .